Türkiye'de 5G dönemli başladı. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Cumhurbaşkanlığı Külliyesi bünyesinde gerçekleştirilen ve Türkiye'nin teknolojik geleceği açısından kritik bir dönüm noktası kabul edilen '5G ile İletişimde Güçlü Türkiye Töreni'ne katılarak önemli açıklamalarda bulundu. Törende yaptığı konuşmada, yeni nesil mobil iletişim altyapısı olan 5G'nin Türkiye için sadece bir hız artışı değil, aynı zamanda bir egemenlik meselesi olduğunu vurgulayan Erdoğan, bu teknolojinin tüm sektörlerde köklü değişimler meydana getireceğini ifade etti. Türkiye'nin dijital dönüşüm yolculuğunda son 23 yılda katettiği mesafeyi rakamlarla ortaya koyan Cumhurbaşkanı, yerli ve milli imkanlarla geliştirilen altyapı çalışmalarının meyvelerinin toplandığı bir sürece girildiğini belirtti.

5G ile yeni bir döneme giriyoruzGörsel

Cumhurbaşkanı Erdoğan, günümüz dünyasında egemenlik kavramının artık sadece fiziki sınırlarla veya belirli bir toprak parçasıyla sınırlı kalmadığını belirterek, teknolojinin bu klasik anlayışı kökten değiştirdiğini dile getirdi. Küresel güç rekabetinin dijitalleşme ve teknoloji üzerinden şekillendiğini ifade eden Erdoğan, "Günümüz dünyasında egemenlik coğrafya temelli fiziki ve sadece belirli bir toprak parçası ile sınırlı olmaktan çıkmıştır. Küresel güç rekabetinin sertleştiği bu dönemde, teknoloji ve dijitalleşme alanında meydana gelen baş döndürücü gelişmeler klasik anlamdaki egemenlik mefhumunu aşındırmıştır. Artık güçlü olmak, caydırıcı olmak, dünyada söz, etki ve itibar sahibi olmak istiyorsanız, bir defa siber uzay çalışmalarınızı hızlandırmak, siber güvenlik tedbirlerinizi almak, siber teknolojinizi geliştirmek zorundasınız. Verilerin toplanması, işlenmesi, analiz edilmesi, katma değere dönüştürülmesi ve en önemlisi veri güvenliğinin temin edilmesi bu süreçte kritik bir rol oynamaktadır" dedi.

Veri güvenliğinin ulusal bağımsızlık ile olan doğrudan ilişkisine dikkat çeken Erdoğan, yakın coğrafyada yaşanan çatışmaların bu gerçeği bir kez daha teyit ettiğini vurguladı. Özellikle Gazze, Lübnan ve İran örnekleri üzerinden siber güvenliğin stratejik önemine değinen Cumhurbaşkanı, "Şurası tartışılmayacak kadar ortadadır; içinde bulunduğumuz veri çağında siyasi istikrar, ekonomik bağımsızlık, askeri caydırıcılık ve dijital egemenlik birbirinden ayrı değildir. Tam tersine bunlar birbirinin tamamlayıcı, eskilerin ifadesiyle mütemmim cüzüdür. Sınırlarınızı kontrol ettiğiniz ölçüde hava sahanızı kontrol edemiyorsanız, hava sahanızı koruduğunuz ölçüde siber vatanınızı ve bunun ayrılmaz parçası olan verilerinizi koruyamıyorsanız, egemenliğinizde çok ciddi zafiyet var demektir" ifadelerini kullandı. Dijital çağda jeopolitik üstünlüğün sadece toprağı kontrol etmekle değil, veriyi yönetmekle elde edileceğini belirten Erdoğan, 5G altyapısının bu bağlamda milli güvenlik meselesi olarak görüldüğünü kaydetti.

İletişim altyapısındaki devasa büyüme ve fiber ağlar

Türkiye'nin son 23 yıl içerisinde iletişim altyapısında gerçekleştirdiği dönüşüm, paylaşılan verilerle gözler önüne serildi. 2002 yılında 81 bin kilometre olan fiber hat uzunluğunun, 2025 yılının üçüncü çeyreği itibarıyla 657 bin kilometreye ulaştığını açıklayan Erdoğan, bu genişlemenin dijitalleşme hızını doğrudan etkilediğini belirtti. Aynı dönemde geniş bant internet abone sayısının 3 binden 98 milyona yükseldiğini, mobil telefon abone sayısının ise 23 milyondan yaklaşık 100 milyona ulaştığını ifade etti. Türkiye'nin mobil kullanım süresi açısından Avrupa'da lider konumda olduğunu vurgulayan Erdoğan, "Halihazırda Türkiye'de mobil ve sabit hatlardan 82 milyar dakika konuşma trafiği gerçekleşiyor. Aylık ortalama 494 dakika mobil kullanım süresiyle Avrupa'da birinci sıradayız" bilgisini paylaştı.

Siber güvenliğin ulusal bir savunma hattı olarak değerlendirildiğini söyleyen Cumhurbaşkanı, bu amaçla kurulan Siber Güvenlik Başkanlığı'nın kritik altyapıları korumak adına yürüttüğü çalışmaları hatırlattı. Yabancı menşeli mesajlaşma uygulamalarıyla ilgili tartışmaları yakından takip ettiklerini belirten Erdoğan, "Yabancı menşeli anlık mesajlaşma ve arama uygulamalarının özellikle Gazze soykırımından beri çeşitli tartışmalara konu olduğu görülüyor, biz de bu tartışmaları çok yakından takip ediyoruz. Devlet kurumlarına ait veriler güvenliğini özellikle güçlendirme noktasında ilave tedbirleri önümüzdeki dönemde peyderpey devreye alacağız" açıklamasında bulundu.

Teknolojide dışa bağımlılıktan yerli üretim dönemine geçiş

Türkiye'nin geçmişte teknolojik gelişmeleri sadece uzaktan izleyen bir ülke konumundan, bugün teknoloji ihraç eden bir konuma yükseldiğini ifade eden Cumhurbaşkanı Erdoğan, ideolojik bağnazlıkların artık bir engel teşkil etmediğini söyledi. Geçmişteki kılık kıyafet tartışmalarının Türkiye'yi dünyadaki gelişmelerden kopardığını savunan Erdoğan, "Yaklaşık 6 asır boyunca cihana nizam vermiş bir ecdadın torunları olarak, bu kötü gidişe, bu atalete, bu ideolojik bağnazlığa biz itiraz ettik. 'Biz yapamayız, biz beceremeyiz' diyen özgüven yoksunlarına kulak asmadan, bu milletin evlatlarına, bu ülkenin parlak beyinlerine inanarak teknolojide tam bir seferberlik ilan ettik, çalışmalarımızın meyvelerini de hamdolsun kısa sürede toplamayı bildik" dedi. Türksat 6A uydusunun uzaya fırlatılması ve 2025'te hizmete alınmasıyla Türkiye'nin kendi uydusunu üretebilen 11 ülkeden biri olduğunu hatırlatan Erdoğan, TEKNOFEST kuşağının dünyaya rol model olduğunu vurguladı.

5G teknolojisinin teknik özellikleri ve yaygınlaşma takvimi

Türkiye'nin 5G hazırlık sürecine 2016 yılında başladığını ve çeşitli pilot bölgelerde yapılan testlerin başarıyla sonuçlandığını anlatan Cumhurbaşkanı, bu teknolojinin sunduğu imkanları üç ana başlıkta topladı: yüksek hız, düşük gecikme ve geniş bağlantı kapasitesi. 5G'nin veri aktarım hızını saniyede 2 gigabite çıkararak önceki nesle göre 10 kat artış sağlayacağını belirten Erdoğan, gecikme sürelerinin ise bir milisaniyeye kadar düşeceğini açıkladı. Bu teknik iyileştirmelerin günlük hayata etkisini şu sözlerle özetledi: "5G’yi 2 sene içinde ülkemizin her karışında hizmete sunacağız. Şebeke altyapımızda mümkün olan en yüksek seviyede yerli ve milli ürün kullanımını hedefliyoruz. İşletmecilerimiz yıllara göre artacak şekilde ilk etapta yüzde 60 oranında Yerli Malı Belgeli ürün, yüzde 30 oranında milli haberleşme ürününü kullanacak."

Vatandaşların internet kullanımında saniyede 1 megabit ve üzeri hızlarla tanışacağını müjdeleyen Erdoğan, 5G'nin bulut tabanlı ve yazılım odaklı mimarisi sayesinde şebekelerin daha esnek hale geleceğini söyledi. Sabit internetin ulaşmadığı noktalarda kablosuz erişimle fiber hızında deneyim sunulacağını ifade eden Cumhurbaşkanı, bu teknolojinin sağlık, üretim ve lojistik gibi alanlarda kişiselleştirilmiş sanal ağlar kurulmasına olanak tanıyacağını belirtti.

Kamu güvenliği ve 5G entegrasyonu

Emniyet birimlerinin ve kolluk kuvvetlerinin sahadaki etkinliğinin 5G ile en üst seviyeye çıkacağını belirten Erdoğan, siber risklerin uç bilişim yaklaşımlarıyla minimize edileceğini söyledi. Kent güvenlik yönetim sistemlerinden plaka tanımaya, hudut güvenliğinden narkotik ve suç analiz uygulamalarına kadar tüm sistemlerin 5G altyapısıyla daha hızlı ve öngörülebilir hale geleceğini ifade etti. KADES gibi hayati önem taşıyan uygulamaların işlevselliğinin artacağını vurgulayan Cumhurbaşkanı, bu yeni altyapının Türkiye'ye ve millete hayırlı olmasını diledi.

Üretimde ve sosyal hayatta 5G devrimi

Cumhurbaşkanı Erdoğan, 5G ile yaşanacak asıl büyük değişimin üretim sahalarında hissedileceğine dikkat çekti. Akıllı fabrikaların ve robotik sistemlerin gerçek zamanlı verilerle yönetilmesi sayesinde üretkenliğin en üst seviyeye çıkacağını belirten Erdoğan, şunları söyledi:

"Akıllı sensörler, robotik sistemler ve üretim hatlarının gerçek zamanlı verilerle yönetildiği, arızaların henüz oluşmadan tespit edilip üretkenliğin zirveye ulaştığı yeni bir döneme giriyoruz. Fabrikalarımız daha çevik, daha verimli ve daha rekabetçi hale gelecek. Organize sanayi bölgelerinde, limanlarda, büyük tesislerde ve kritik üretim tesislerinde münhasır 5G şebekeleri yaygınlaşacak. Bu dönüşüm ise hiç şüphesiz Türkiye'nin yüksek katma değerli üretim kapasitesinde çarpan etkisi oluşturacak."