TBMM'de ekonomi görüşmeleri: Bedelli askerlik, kripto varlıklar, depremzedelere ödeme kolaylığı görüşüldü

Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) bünyesinde yürütülen yasama faaliyetleri kapsamında, kamuoyunun merakla beklediği geniş kapsamlı ekonomi paketinin görüşmelerine hız kesmeden devam ediliyor. Meclis Başkanvekili Celal Adan başkanlığında toplanan Genel Kurul bünyesinde, "Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi" olarak adlandırılan düzenlemenin birinci bölümüne dair müzakereler gerçekleştirildi. Gün boyu süren oturumlarda milletvekilleri yerinden söz alarak taleplerini dile getirirken, siyasi parti grupları da kanun teklifinin içeriğine dair kapsamlı değerlendirmelerini ve eleştirilerini kamuoyu ile paylaştı. Görüşmelerin sonunda teklifin ilk 10 maddesini kapsayan birinci bölüm üzerindeki süreç tamamlandı.
TBMM'de ekonomiye dair önemli konular konuşuldu
TBMM Genel Kurulu, Türkiye ekonomisinin çeşitli alanlarında köklü değişiklikler öngören kanun teklifini karara bağlamak amacıyla oldukça yoğun bir gündemle toplandı. Meclis Başkanvekili Celal Adan’ın yönetimindeki oturum, teamüllere uygun olarak milletvekillerinin gündem dışı konuşmalarıyla başladı. Bu aşamada farklı seçim bölgelerinden gelen talepler ve yerel sorunlar kürsüye taşınırken, ardından milletvekillerine tanınan birer dakikalık konuşma sürelerinde güncel meselelere değinildi. Siyasi parti grup başkanvekillerinin genel siyaset ve ekonomi üzerine yaptıkları değerlendirmelerin ardından, partilerin sunduğu önergeler tek tek oylandı ve kanun teklifinin maddelerine geçilmesi kararlaştırıldı.
Kripto varlıkların vergilendirilmesine yönelik eleştiriler
Kanun teklifinin en dikkat çekici başlıklarından biri olan kripto varlıklar ve bu varlıkların vergilendirilmesi konusu, muhalefet kanadında geniş yankı buldu. Teklifin birinci bölümü üzerine söz alan İYİ Parti Adana Milletvekili Ayyüce Türkeş Taş, düzenlemenin içeriğindeki teknik eksikliklere ve yönteme dikkat çekti. Taş, yaptığı değerlendirmede şu ifadeleri kullandı:
"Birinci bölüm 10 maddeden oluşmaktadır, bu 10 maddenin de neredeyse yaklaşık yarısı kripto varlıklarla ilgili yapılan vergi düzenlemelerini içermektedir. Kripto piyasanın kayıt altına alınması ve hukuki belirsizliğin giderilmesi elbette çok önemlidir ancak söz konusu teklifte kripto varlıklarda vergilendirmelerde aceleci bir tavır içinde olunduğu ve yeteri kadar üzerinde çalışılmadığı da gayet açıktır. Mesela, bu düzenleme yapılırken sektör kuruluşlarına, şirketlere, Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğine, bu konunun uzmanlarına danışılmamış, fikir alınmamıştır. Bu hem doğru bir uygulama değildir hem de sağlıklı bir hukuki düzenleme yapılmasının önündeki en büyük engeldir."
İYİ Parti temsilcisi, bu tip modern finansal araçlara yönelik düzenlemelerin katılımcı bir anlayışla yapılması gerektiğini vurgulayarak, uzman görüşü alınmadan hazırlanan metinlerin ileride uygulama zorlukları yaratabileceği uyarısında bulundu.
Savunma sanayi destekleme fonu ve bedelli askerlik düzenlemesi
Milliyetçi Hareket Partisi (MHP) adına görüşlerini açıklayan Konya Milletvekili Mustafa Kalaycı ise teklifin savunma sanayisi ve mali disiplin boyutlarına odaklandı. Kalaycı, özellikle kıymetli taşlar üzerindeki vergi artışları ve şans oyunlarına dair kısıtlamaların önemine değindi. Şans ve bahis oyunlarının reklam giderlerinin artık vergi matrahından düşülemeyecek olmasını destekleyen Kalaycı, gönlünden geçenin bu tür ilanların tamamen yasaklanması olduğunu ifade etti.
Bedelli askerlik ücretlerindeki hesaplama değişikliğine de değinen Kalaycı, şu bilgileri paylaştı:
"Kanun teklifinde bedelli askerlik tutarının hesabında esas alınan gösterge rakamı yüzde 25 artırılacak. Artırılan gösterge rakamının memur aylık katsayısıyla çarpımı sonucu belirlenen tutar Savunma Sanayii Destekleme Fonuna aktarılacaktır. 2026 yılında Savunma Sanayii Destekleme Fonuna yaklaşık 19 milyar lira aktarılması beklenmektedir. Zorlu bir coğrafyada yaşıyoruz. Türkiye'nin güvenliğine yönelik tehdit ve risklere karşı güçlü bir savunma sisteminin sürdürülebilir kılınması zorunludur. Savunma sanayisinde elde ettiğimiz mesafenin önemi bugün daha da iyi anlaşılmaktadır. Türkiye, milli savunma sanayisinde dev adımları azimle atmayı sürdürecektir."
MHP'li Kalaycı, Türkiye’nin jeopolitik konumuna vurgu yaparak, savunma sanayisine aktarılacak her bir liranın milli güvenlik için hayati bir yatırım olduğunu savundu.
Depremzedelere ödeme kolaylığı ve konut tartışması
Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) Antalya Milletvekili Cavit Arı, kanun teklifinin sosyal boyutuna, özellikle de 6 Şubat depremlerinden etkilenen vatandaşlara yönelik düzenlemelere odaklandı. Arı, deprem sonrası konut ve iş yeri edinimindeki peşin ödeme indirimlerine dikkat çekti. Teklifin getirdiği ödeme avantajlarını şu şekilde özetledi:
- Depremde evini kaybeden vatandaşların yeni konut ödemelerini 31 Aralık 2026 tarihine kadar peşin yapmaları durumunda, birinci konutlarda %74 oranında bir indirim uygulanması planlanmaktadır.
- İlk iş yeri statüsündeki yerler için ise peşin ödemelerde %48 oranında bir indirim öngörülmektedir.
Cavit Arı, partisi adına yaptığı açıklamada deprem konutlarının tamamen ücretsiz olması gerektiğini yineleyerek şu değerlendirmede bulundu:
"Başta Sayın Genel Başkanımız Özgür Özel olmak üzere Cumhuriyet Halk Partisi olarak bizler, depremde evlerini kaybetmiş olan vatandaşlarımıza verilecek olan konutların ücretsiz verilmesi gerektiğini defalarca ifade ettik ve bunu her fırsatta da ifade etmeye devam ediyoruz. Bununla birlikte, yapılan düzenlemenin de yine depremzede vatandaşlarımıza ödeme kolaylığı taşıdığını söylemek istiyorum."
Bölgesel kalkınma farkları ve teşvik sistemi tartışmaları
Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi (DEM Parti) Mardin Milletvekili Kamuran Tanhan ise teklifi toplumsal katılım ve bölgesel eşitlik ilkeleri üzerinden sert bir dille eleştirdi. Teklifin hazırlanış sürecinde hiçbir toplumsal kesimin görüşünün alınmadığını iddia eden Tanhan, ekonomik veriler üzerinden bir kıyaslama yaptı.
Tanhan, kürsüden yaptığı konuşmada teklifi şu sözlerle nitelendirdi:
"Bu teklif üreticiye, çiftçiye sorulmadan, depremzedenin rızası alınmadan, emekçinin görüşüne başvurulmadan hazırlanmış bir dayatma metindir. Bu teklifle iktidar toplumun değerlerine el koyuyor, onları bir kene gibi emiyor, ne yazık ki kanını emiyor. Teklifin içeriğine baktığımızda, iktidarın ekonomi politikasının temelinde yatan bölgesel ayrımcılık da söz konusudur. Türkiye'de 1963 yılından bu yana uygulanan yatırım teşvik sisteminin en temel vaadi, bölgeler arası gelişmişlik farkını azaltmaktı. Ancak bugün geldiğimiz noktada veriler bize çok acı bir haykırıyor. Mevcut teşvik sistemi kalkınma farkını azaltmamış, aksine bu farkı daha da derinleştirmiştir. Bakınız, Ekim 2025 tarihinde teşvik verileri, tablonun vahameti ortada, 6'ncı bölge yatırımları bir önceki yıla göre yüzde 84 gerilemiş, 1'inci bölgedeki yatırımlar yüzde 63,4 oranında artış göstermiş. Toplam yatırımların yüzde 65'i zaten bu 1'inci bölgededir. Hani siz bölgesel eşitsizliği ortadan kaldıracaktınız?"
Tanhan, yatırım teşviklerinin daha çok gelişmiş bölgelere kaydığını belirterek, bu durumun bölgeler arası adaletsizliği perçinlediğini savundu.
Mali disiplin, sosyal sorumluluk ve enerji politikaları
AK Parti Elazığ Milletvekili Ejder Açıkkapı, hükümetin ekonomi vizyonunu savunarak, getirilen düzenlemelerin sadece birer sayısal işlem değil, toplumsal bir duruşun yansıması olduğunu ifade etti. Özellikle bahis reklamlarına getirilen kısıtlamayı "mali disiplin kadar sosyal bir sorumluluk" olarak nitelendiren Açıkkapı, vakıf üniversiteleri ve sağlık kuruluşları arasındaki vergi eşitliğinin de rekabet adaletini güçlendireceğini belirtti.
Açıkkapı, enerji ve sosyal güvenlik alanındaki adımlara dair şu ifadeleri kullandı:
"Şans ve bahis reklam giderlerinin vergi matrahından indirilmemesine ilişkin düzenleme sadece mali bir tedbir değil, aynı zamanda bu bir duruştur. Devlet burada açıkça şunu söylemektedir, 'Toplumsal risk barındıran, bağımlılık oluşturan alanları dolaylı olarak teşvik etmem' diyor, vergi sistemi üzerinden bu alanlara avantaj sağlanmamasına yönelik bir adımdır; bu mali disiplin olduğu kadar sosyal bir sorumluluktur da. Yine, vakıf üniversiteleriyle ilgili vakıf üniversitelerine bağlı sağlık kuruluşlarına ilişkin bir düzenleme var. Burada yaptığımız şey çok nettir: Aynı alanda faaliyet gösteren kurumlar arasında vergi eşitliğini sağlıyoruz. Rekabette adaleti güçlendiriyoruz, ayrıcalıkları değil, burada eşitliği esas alıyoruz. İşsizlik sigortasından devlet katkısına ilişkin yetki düzenlemesiyle ekonomik dalgalanmalara hızlı cevap verebilen bir yapı kuruyoruz, fon güçlü ve esnek bir hale getiriliyor. 10'uncu madde de BOTAŞ'a ilişkin mahsuplaşma düzenlemesiyle ilgili, kamu alacaklarının tahsilini daha etkin hale getiriyoruz. 'Enerjide liyakat yok' denilmişti. Oysa Türkiye enerjide yerli üretimi artırmış, yenilenebilir enerjide Avrupa'nın en ön sıralarına yükselmiş, ekonomide mali disiplini korumuştur."
Açıkkapı'nın konuşmasıyla birlikte, BOTAŞ üzerindeki mahsuplaşma yetkileri ve fon yönetimindeki esnekliklerin kamu finansmanını daha verimli hale getireceği vurgulanmış oldu.
Görüşmelerin sonlanması ve bir sonraki oturum
Meclis Başkanvekili Celal Adan, tüm siyasi parti temsilcilerinin görüşlerini dile getirmesinin ardından, kanun teklifinin birinci bölümünü oluşturan ilk on madde üzerindeki müzakerelerin tamamlandığını resmen ilan etti. Genel Kurul'da yaşanan bu yoğun tartışmaların ardından oturuma son verildi. Bir sonraki birleşim, teklifin geri kalan maddelerini ve diğer gündem maddelerini görüşmek üzere 26 Mart Perşembe günü gerçekleştirilecek. Meclis, ekonomiye dair bu kritik düzenlemeleri yasalaştırmak üzere mesaisine belirlenen tarihte devam edecek.



Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu siz yazın!