İran: Üç temel madde şimdiden ihlal edildi

İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf, sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada ABD yönetimine karşı duyulan tarihsel güvensizliğin nedenlerini kamuoyuyla paylaştı. Kalibaf, Washington'un taahhütlerini sistematik olarak ihlal etmesinin bu güvensizliğin temel dayanağı olduğunu vurguladı. ABD Başkanı Donald Trump tarafından müzakereler için uygulanabilir bir zemin olarak kabul edilen 10 maddelik planın, henüz süreç başlamadan çiğnendiğini belirtti. Yapılan açıklamada, belirlenen maddelerin ihlal edilmesi nedeniyle mevcut şartlar altında bir ateşkesin veya müzakere sürecinin rasyonel olmadığı ifade edildi. ABD bu konuda henüz açıklama yapmadı

İran ile ABD arasındaki ilişkilerde yaşanan gerilimin merkezinde güven soru

Kalibaf, İran ile ABD arasındaki ilişkilerde yaşanan gerilimin merkezinde güven sorununun yattığını kaydetti. ABD'nin daha önce verdiği sözleri ve imzaladığı anlaşmaları uygulama noktasında gösterdiği tutarsızlıkların, diplomatik süreci tıkadığını dile getirdi. Özellikle 10 maddelik yeni öneri paketinin bizzat ABD yönetimi tarafından kabul görmesine rağmen, sahada bu maddelere aykırı hareket edildiği savunuldu.

Lübnan ateşkesi ve bölgesel istikrar maddesinin çiğnenmesi

İhlal edildiği belirtilen ilk madde, Lübnan ve diğer bölgeleri kapsayan derhal geçerli bir ateşkesin ilanıyla ilgili süreci kapsıyor. Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif'in de desteklediği bu önerinin, Lübnan'daki durum özelinde karşılık bulmadığı aktarıldı. Kalibaf, metinde yer alan ilk maddenin sahada uygulanmamasının, ABD'nin barışçıl çözüm konusundaki samimiyetini sorgulattığını bildirdi.

İhlallerin açık ve net bir şekilde gerçekleşti

Muhammed Bakır Kalibaf, müzakere zeminini oluşturan temel sütunların henüz görüşme masasına oturulmadan sarsıldığını iddia etti. İhlallerin açık ve net bir şekilde gerçekleştiğini savunan Meclis Başkanı, bu ortamda herhangi bir mutabakata varmanın zorluğuna dikkat çekti. Sonuç olarak, güven tesis edilmeden ve maddelere riayet edilmeden yürütülecek bir sürecin sonuç vermeyeceği mesajı verildi.

Hava sahası ihlali ve Lar şehri üzerindeki İHA hareketliliği

İran tarafı, mutabakatın İran hava sahasının dokunulmazlığına ilişkin maddesinin de doğrudan ihlal edildiğini öne sürdü. Fars eyaletine bağlı Lar şehri üzerinde tespit edilen ve imha edilen bir insansız hava aracının (İHA), bu durumun somut kanıtı olduğu belirtildi. Hava sahası ihlallerinin durdurulması yönündeki maddenin çiğnenmesi, askeri gerilimin devam etmesine neden olan bir diğer etken olarak gösterildi.

Uranyum zenginleştirme hakkı ve müzakere zemininin kaybı

Açıklamada, mutabakatın altıncı maddesinde yer alan ve İran'ın uranyum zenginleştirme hakkını tanıyan hükmün reddedilmesinin kabul edilemez olduğu vurgulandı. Teknik ve hukuki hakların tartışmaya açılmasının müzakere zeminini ortadan kaldırdığı ifade edildi. Kalibaf'a göre, stratejik hakların yok sayılması görüşmelerin içeriğini anlamsız kılmaktadır.

Kaynak: dha