Son zamanlarda kamuoyunda sıklıkla paylaşılan iddia ortalığı karıştırdı. Ticaret Bakanlığı konuya açıklık getirdi. Türkiye ve İsrail arasındaki ticareti sürdürüyor mu? Bakanlığın iddialara verdiği yanıt dikkat çekti. 2 Mayıs 2024 tarihinden itibaren İsrail ile olan tüm ithalat ve ihracat işlemlerinin tamamen durdurulduğu belirtildi. Gümrük verileri ve resmi istatistiklerin bu durumu teyit ettiği vurgulanırken, iddiaların gerçeği yansıtmadığı ifade edildi. Türkiye'nin Filistin davasına olan desteğinin bir parçası olarak bu kararlılığın sürdürüleceği kaydedildi.

Türkiye ve İsrail ticaret yapıyor iddialarına yanıtGörsel

Ticaret Bakanlığı, 2 Mayıs 2024 tarihinde alınan karar doğrultusunda İsrail ile ticari ilişkilerin tüm ürün gruplarını kapsayacak şekilde askıya alındığını bildirdi. Açıklamada, bu tarihten itibaren gümrük sisteminin İsrail’e yönelik işlemlere tamamen kapatıldığı ve tescil edilmiş hiçbir gümrük beyannamesinin bulunmadığı bilgisi paylaşıldı. Türkiye’nin bu kararı uygulamaya koyduğu günden bu yana İsrail ile ticaret hacminin sıfırlandığı verilerle desteklendi.

Filistin ile ticaretin gümrük süreçleri ve işleyişi

Açıklamada, Filistin ile yapılan ticaretin İsrail üzerinden gerçekleşmek zorunda olduğu, çünkü Filistin'in kendine ait bir liman veya gümrük kapısının bulunmadığı hatırlatıldı. Filistin topraklarına ulaştırılan temel ihtiyaç maddelerinin, Filistin Milli Ekonomi Bakanlığı’nın yazılı onayı ve Türkiye Ticaret Bakanlığı’nın kontrolü altında gönderildiği belirtildi. Bu sevkiyatların münhasıran Filistin halkı tarafından kullanıldığı, her iki ülke makamları tarafından teyit edilerek kayıt altına alınmaktadır.

Ekonomik ambargonun mali boyutu ve veriler

Bakanlık, İsrail’e yönelik uygulanan ekonomik baskının boyutlarını rakamlarla ortaya koydu. 7 Ekim 2023 öncesinde aylık ortalama 600-700 milyon dolar seviyesinde olan ihracatın tamamen durdurulmasıyla, Türkiye'nin son iki yıllık dönemde toplamda 13-14 milyar doları aşkın bir ihracat gelirinden feragat ettiği açıklandı. Bu durumun, Gazze’de ateşkesin sağlanması ve insani yardımların önünün açılması amacıyla uygulanan stratejik bir ambargo olduğu vurgulandı.

İnsani yardımlar ve lojistik süreçlerin yönetimi

Gazze ve Batı Şeria’ya yönelik insani yardımların kesintisiz sürmesi için tüm imkanların seferber edildiği belirtilen açıklamada, Türkiye'nin bölgeye en çok tıbbi yardım ve gıda sağlayan ülke konumunda olduğu hatırlatıldı. Bu süreçte hem hava hem de deniz yoluyla doğrudan İsrail bayraklı veya İsrail varışlı bir ulaştırma faaliyetinin yürütülmediği kesin bir dille yalanlandı. Türkiye'nin Filistin halkının yaralarını sarmaya yönelik politikalarının, uluslararası arenada da takip edildiği bildirildi.

Resmi istatistiklerin şeffaflığı ve veri paylaşımı

Türkiye’nin dış ticaret rakamlarının her ay Ticaret Bakanlığı ve Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından şeffaf bir şekilde kamuoyuyla paylaşıldığı ifade edildi. Resmi devlet kurumlarının açıklamalarına rağmen farklı kaynaklardan elde edilen verilerin itibar görmemesi gerektiği belirtilen açıklamada, devletin veri güvenilirliğine dikkat çekildi. İhracat ve ithalat süreçlerinin tüm aşamalarının dijital ortamda ve denetlenebilir bir sistemde yürütüldüğü kaydedildi.

Ticaret Bakanlığı

"Türkiye Cumhuriyeti’nin resmi istatistikleri ve devlet kurumlarının açıklamalarına rağmen Cumhuriyet Halk Partisi’nin bazı milletvekillerinin İsrail İstatistik Kurumu’na itibar etmeyi tercih ederek ortaya attıkları 'İsrail ile ticaretin sürdüğü' iddiaları yalandır. Türkiye Cumhuriyeti’nin 2 Mayıs 2024’te almış olduğu kararla, tam 23 aydır Türkiye’den İsrail’e bütün ürün gruplarında ihracat, ithalat, serbest bölge ve transit ticaret tamamen durdurulmuştur. Hatta Türk bayraklı ve İsrail bayraklı hava ve deniz ulaştırması bile yapılmamaktadır. Gümrüklerde ve serbest bölgelerimizde İsrail ile ticaret işlemi yapılamaz. 2 Mayıs 2024’ten bu yana İsrail ile ticaret sıfırdır. Gümrük sistemi kapalıdır. 2 Mayıs 2024 tarihinden sonra ülkemizden İsrail’e yönelik ihracat ve ithalat için tescil edilmiş hiçbir gümrük beyannamesi, veyahut İsrail’den ülkemize ulaşan hiçbir İsrail sevkiyatı bulunmamaktadır. İhracat ve ithalat rakamları her ay Ticaret Bakanlığımız ve Türkiye İstatistik Kurumu tarafından da şeffaf olarak yayınlanmaktadır. Diğer taraftan, 7 milyona yakın Filistinli’nin ölüm kalım mücadelesi verdiği ve kutsal toprakları savunduğu, hayatta kalmaya çalıştığı bir ortamda, ihtiyaç duydukları acil ürünler için Filistin Milli Ekonomi Bakanlığı’nın tek tek yazılı onay verdiği ve Filistin topraklarındaki ihtiyaçlara yönelik sevkiyat, Filistin Milli Ekonomi Bakanlığı ve Ticaret Bakanlığımızın kontrolünde ve ancak ithalatçısı ve Filistin varışlı olduğu teyit edilerek gerçekleşmektedir. 7 Haziran 2024’te Filistin Hükümeti ile varılan resmi anlaşma gereği, bu malların münhasıran Filistin tarafından kullanıldığı, Filistin Milli Ekonomi Bakanlığı tarafından da müteaddit defalar açıklanmış bulunmaktadır"

"Diğer taraftan, Filistin toprakları ile yapılan ve ayda 50-60 milyon dolar civarındaki ticaret de Filistin’in limanı, gümrüğü olmadığı için İsrail’in iki limanı üzerinden yapılabilmektedir. Bu gerçeği CHP’li milletvekilleri de bilmektedirler. Filistin’e yapılması zorunlu düşük rakamlı ihracatı da İsrail’e yapılıyor diye iftira atarak, Filistin’in can damarını kesmeye çalışma çabası içindedirler. Türkiye, İsrail’e ekonomik baskılar yaparak dünya ile birlikte Gazze’de ateşkesi sağlamak için 7 Ekim 2023’ten önce, aylık ortalama 600-700 milyon dolar ihracat yaptığı İsrail’e ihracatından 2 yıldır feragat etmiştir. Başka bir deyişle, bu iki yıllık dönemde toplam 13-14 milyar doları aşkın ihracattan Filistin davasını ve mazlum Filistinli kardeşlerimizi desteklemek için feragat etmiştir. İsrail’in Gazze’de sürdürdüğü soykırım, masum sivilleri hedef alan insanlık dışı saldırıları ve uluslararası hukuku yok sayan zulmü karşısında, Türkiye devleti, hükümeti ve milleti olarak her daim Filistinli kardeşlerimizin yanında olmuştur. İsrail’e ekonomik ve ticaret ambargosu uygulayan yegane öncü ülke olmuştur. Türkiye, Gazze’ye, Gazze halkına, Batı Şeria’ya en çok yardım gönderen, tıbbi yardım sağlayan ülke olmuştur. Sayın Cumhurbaşkanımızın önderliğinde ülkemizin ve hükümetimizin bu ilkeli duruşu, başta Filistinli kardeşlerimiz olmak üzere, tüm İslam dünyasından, hatta vicdanlı diğer milletlerden takdir görmüştür ve görmektedir. CHP'li bazı milletvekilleri de, bu utanılacak iddialarına ve iftiralarına sarılmak yerine, Türkiye Cumhuriyeti'nin bu asil ve kararlı duruşundan gurur duyabilirler"

"Defaeten açıklandığı üzere, çarpıtma haberler ve CHP'li bazı milletvekillerinin zaman zaman yaptığı bu açıklamalar, 'Türkiye sanki halen İsrail'e ihracat yapıyormuş' algısı oluşturmaya yönelik bir iftira mahiyetindedir. Bu yalanların, Türkiye’nin, hükümetimizin İsrail’in soykırımlarına karşı politika ve tedbirlerini itibarsızlaştırmayı ve düpedüz İsrail’in çıkarlarına hizmet etmeyi amaçladığı açıktır. Filistinli vatandaşların yaralarının sarılması, temel ihtiyaçlarının karşılanması ve Gazze’ye insani yardımın kesintisiz ulaştırılması için tüm imkanlarımızı seferber etmeye, bu çerçevede hem İsrail’in manipülasyonları hem de ona hizmet eden içerideki iftiracılarla mücadele etmeye devam edeceğiz. Tarih ve toplumsal vicdan, kimlerin mazlum Filistinlilerin yanında olduğunu, kimlerin de İsrail’in çıkarlarına hizmet ettiğini kaydetmektedir. Bu itibarla, hükümetimizin, Ticaret Bakanlığımızın, bu konudaki resmi, gerçek ve istatistiki verilere dayalı açıklamalarına itibar edilmesi, İsrail’e hizmet eden, İsrail istatistikleri ve istihbaratından beslenen yalanlara, çarpıtma haberlere itibar edilmemesi hususunu kamuoyumuzun dikkatine saygılarımızla sunarız."