Anayasa Mahkemesi (AYM) Başkanı Kadir Özkaya, medya temsilcileriyle gerçekleştirdiği buluşmada, mahkemenin teknolojik dönüşüm hedefleri ve iş yükü verilerine dair kapsamlı açıklamalarda bulundu. 2026 yılının Eylül ayı itibarıyla yargı süreçlerine yapay zekayı dahil etmeyi planladıklarını duyuran Özkaya, bu teknolojinin başlangıç aşamasında dosya özetleme, kategorizasyon ve raportörlere ön hazırlık yapma noktalarında kullanılacağını belirtti. Teknolojik entegrasyonun yanı sıra bireysel başvuru istatistiklerini de paylaşan Özkaya, 2025 yılında mahkemeye 64 bin 321 yeni başvuru yapıldığını, buna karşılık 71 bin 175 dosyanın sonuçlandırılarak %111’lik bir karşılama oranına ulaşıldığını kaydetti. Başkan Özkaya, yapay zekanın hukuki takdir yetkisi gerektiren "esas" aşamasında değil, sadece hazırlık süreçlerinde yardımcı bir mekanizma olarak konumlandırılacağını özellikle vurguladı.

Yapay Zeka 2026 Eylül'de Devreye GiriyorGörsel

AYM’nin teknolojik modernizasyon planları çerçevesinde yapay zeka, ilk etapta bireysel başvuru formlarının taranması ve sınıflandırılması işlemlerini üstlenecek. Başkan Özkaya, yapay zekanın ürettiği çıktıların raportörler tarafından titizlikle kontrol edileceğini ve bu verilere doğrudan hukuki bir değer atfedilmeyeceğini ifade etti. İkinci aşamada ise sistemin, mahkemenin önceki kararlarından yola çıkarak benzer dosyalar için öneriler sunması hedefleniyor.

Başvurularda Teknolojik Dönüşüm ve UYAP Verileri

Hak arama yollarının dijitalleşmesi kapsamında 1 Ekim 2025 tarihinden itibaren hayata geçirilen UYAP Avukat Portalı üzerinden başvuru imkanı, istatistiklere olumlu yansıdı. Bu tarihten itibaren yapılan 6 bin 686 başvurunun elektronik ortamda tamamlandığı, bunun da toplam başvuruların yaklaşık %29’una tekabül ettiği açıklandı. Bu uygulama ile başvuru süreçlerinin daha şeffaf, hızlı ve erişilebilir bir yapıya kavuştuğu belirtildi.

7 Farklı Öncelik Kriteri ile İnceleme SırasıGörsel

Mahkemenin dosya inceleme sırasına dair kamuoyundaki soruları yanıtlayan Özkaya, "ilk gelen ilk çıkar" ilkesinin esas olduğunu ancak bazı durumlarda önceliklendirme yapıldığını söyledi. Temmuz 2025’te güncellenen kriterler doğrultusunda; acil dosyalar, pilot ve öncü başvurular ile çekirdek hakları ilgilendiren konular olmak üzere toplam 7 kategori oluşturuldu. Bu sistem sayesinde, toplumun geniş kesimlerini ilgilendiren veya telafisi imkansız zararlar doğurabilecek dosyaların öne alınması sağlandı.

Bireysel Başvuru ve İhlal Kararlarının Karnesi

23 Eylül 2012 tarihinden 2025 sonuna kadar yapılan toplam 714 bin 774 başvurunun %87,2’sinin karara bağlandığı açıklandı. Verilen ihlal kararlarının büyük çoğunluğunu adil yargılanma ve mülkiyet hakkı oluştururken, makul süre hariç ihlal oranının %3,9 düzeyinde kaldığı görüldü. Başkan Özkaya, bu düşük oranının Anayasa Mahkemesi'nin bir "süper temyiz" merci olmadığını, sadece anayasal hak ihlallerine odaklandığını kanıtladığını ifade etti.

HDP Kapatma Davası ve İcra Edilmeyen KararlarGörsel

Gündemdeki davalara ilişkin bilgi veren Özkaya, HDP kapatma davasında teknik anlamda sona gelindiğini ve yakın zamanda esas incelemesine başlanacağını duyurdu. Ayrıca, icra süreci tamamlanmayan 83 dosyanın bulunduğunu, ancak genel tabloya bakıldığında ihlal kararlarının %99,7’sinin başarıyla uygulandığını belirtti. Sistemsel bir sorun olmadığını vurgulayan Özkaya, kalan dosyaların büyük oranda yorum farklılıkları veya teknik süreçler nedeniyle beklemede olduğunu sözlerine ekledi.