Peygamber Efendimiz (SAV), hayvanların Allah’ın sessiz birer emaneti olduğunu belirterek onlara merhametle muamele edilmesini emretmiş, eziyet edenleri ise açıkça uyarmıştır. "Her canlıya yapılan iyilikte sevap vardır" buyurarak, hayvan hakları konusunda insanlığı kıyamet gününde hesap vermeye karşı ikaz etmiştir. İslam’da merhamet sınırsızdır ancak bu, sorumsuzluk demek değildir. Bir kadının susuz bir köpeğe su verdiği için cennete girdiğini, bir kediyi aç bırakıp hapseden kadının ise cehenneme gittiğini bildiren hadis-i şerifler, bizlere aslında çok önemli bir şeyi öğretir: Ölçü ve hikmet.

Halk arasında sıkça duyduğumuz, "Hayvanı sevmeyen insanı da sevemez" sözüne hiçbirimiz itiraz edemeyiz. Hayvanları sevmek, merhamet etmek hepimizin ortak insani paydasıdır. Ancak madalyonun bir de her gün adımladığımız sokaklara bakan, "yaşayan" ve bizi derin derin düşündüren diğer yüzü var.

'Ben mamayı dökeyim de gerisi ne olursa olsun!'Görsel

İşe gitmek için arabayı değil de yürümeyi tercih eden, her gün mahallesinde 3-4 kilometre yol yürüyen biriyim. Son zamanlarda sokaklarımızın sosyolojik ve ekolojik bir değişim geçirdiğini fark etmemek imkânsız. Pek çok insan için sabah koşturmacasında hızlıca geçip gidilen küçük bir detay gibi görünen bu durum, aslında üzerine ciddi anlamda kafa yormamız gereken toplumsal bir meseleye dönüşmek üzere.

Sokak hayvanlarına mama kapları koymak, su bırakmak, soğuk kış günlerinde barınak düşünmek şüphesiz takdire şayan, insani davranışlardır. Ne var ki işin pratiği, bazen niyetin önüne geçiyor. Marketlerden alınan o cafcaflı paketlerdeki kedi ve köpek mamaları; neredeyse her köşe başında, ağaç diplerinde, kaldırım kenarlarında ve apartman önlerinde rastgele sokaklara saçılıyor. Yürürken adeta slalom yapmak zorunda kalıyoruz. Ayakların altında ezilen mama paketleri, yağmurda eriyip yapışkan bir kütleye dönüşen yemler çevreyi kirletmekle kalmıyor, sokak düzenini de altüst ediyor. "Ben mamayı dökeyim de gerisi ne olursa olsun" mantığıyla hareket edilince, ne yazık ki hayvan sevgisi adı altında çevre adeta katlediliyor.

Hazıra konan gurme martılarGörsel

Üstelik sokaklardaki bu düzensiz ziyafet sadece hazır mamalarla da sınırlı değil. Makarna artıkları, köfte kırıntıları, ekmek ve pide parçaları, hatta evlerde pişen yemeklerin artıkları da sokaklara uluorta dökülüyor. Bizler yerde ekmek parçası gördüğünde öpüp alnına koyan, onu yüksek bir yere bırakan, kutsala ve emeğe saygı duyan bir medeniyetin evlatlarıyız. Bu savurganlığın ve çevre kirliliğinin "normalleştirilmesi" içimizi acıtıyor.

İşin en trajikomik ve ironik boyutu ise tam burada başlıyor: Sokaklara rastgele saçılan o lüks, aromatik mamaları ve yemek artıklarını kedi-köpeklerden çok kim yiyor dersiniz? Mahallenin uyanık kargaları ve gökyüzünün asil ama bir o kadar fırsatçı kuşları olan martılar!

Eskiden yalnızca deniz kenarında görmeye alıştığımız martılar; artık sokaklarımızda, market girişlerinde, metro çıkışlarında, arabaların üstünde ve çatı katlarında nöbet tutuyor. Denizde dalgalarla boğuşup balık peşinde sorti yapmak yerine, apartman kapısının önündeki hazır "gurme" mamayı yemek martıların da işine geldi tabii. Hayvanlar resmen hazıra konmanın konforuyla tembelliğe alıştılar. Yakında beslenme alışkanlıkları değiştiği için sokak ortasında kedi gibi miyavlayarak mama isteyen bir martı görürseniz şaşırmayın! İşin latifesi bir yana, bu durum ciddi bir ekolojik ve çevresel sorunun habercisidir.

Çözüm ne, hem hayvansever hem de çevre dostu olunamaz mı?

Sokakların sessiz misafirlerine merhamet gösterelim ama sokakların düzenini ve hijyenini de koruyalım. Hayvanları besleme niyetiyle başlayan bu kontrolsüz süreç; özellikle yaz sıcaklarında kokan yiyeceklerin sinek ve haşereleri toplamasına, mikrop saçmasına neden oluyor. Hayvanları beslemek isterken, insanların temiz ve düzenli bir çevrede yaşama hakkı ellerinden alınıyor.

Peki, çözüm ne? Hayvanları kaderine terk edip arkamızı mı dönelim? Elbette hayır!

İlla bir tarafı eksik bırakmak zorunda değiliz; hem hayvan sever hem de çevre dostu olmak mümkündür. Gerçek merhamet, birlikte yaşadığımız çevreyi de gözetmeyi gerektirir. Çözüm; mamaları rastgele çevreye saçmak yerine, belirlenmiş düzenli besleme noktalarını kullanmak, hayvanların yiyebileceği kadarını temiz kaplarda sunmak ve kalan atıkları toplayarak çevre bilinciyle hareket etmektir.

Sonuç olarak; merhamet estetikle, akılla ve düzenle birleştiğinde güzeldir. Sokaklarımızı birer mama çöplüğüne dönüştürmeden, martıları denizine küstürmeden ve komşularımızı canından bezdirmeden de hayvanları sevebiliriz. Unutmayalım ki; çevreye saygısı olmayanın hayvana, hayvana merhameti olmayanın ise insana faydası olmaz.

Ne hayvanları aç bırakalım ne de sokakları çöplüğe çevirelim. Merhamet, hem kalpte hem akılda olmalı.

Bu vesileyle Müslümanların kutlamaya hazırlandığı Kurban Bayramı’nda da aynı hassasiyeti göstermek zorunda olduğumuzu unutmadan, tüm İslam aleminin Kurban Bayramı’nı kutlarım.

Kalın sağlıcakla, Allah'a emanet olun.