Biraz önce orta yaş bir hanımefendi geldi. Bir şeyler aldı, parası yeterli miktarda olmayınca kocam vefat etti, diyerek gözyaşlarını tutamadı. Kocasından kalan miktar tamı tamına kiraya gidiyormuş. Nasıl geçiriyorsunuz, dedim çocuklar da küçükmüş siz de çalışmıyorsanız? Akraba konu komşu okul, dedi sustu. Her halinden gerçek ihtiyaç sahibi ve ekonomik olarak zor durumda olduğu belliydi. Zekât, ne büyük bir toplumsal harç! İhtiyaç sahibine uzanan bir köprü. Git yerinde gör gerçek ihtiyaç sahiplerini. Her isteyene değil, istemeyeni ara bul. Gerçek ihtiyaç sahiplerinin hakkını zayi etme.

*

Gerçek ihtiyaç sahipleri ile sahte ihtiyaç sahipleri arasındaki fark şudur: Biri istemez diğeri hep ister birinin yüzü aydınlık diğerinin karanlık biri kanaatkâr diğeri açgözlüdür biri içedönük diğeri dışadönüktür biri yüzü kızararak içi sıkılarak zar zor durumunu arz eder diğeri arsız yüzsüzdür. Yüzsuyu dökerek geçinmeyi, tembelliği çalışmaya ve üretmeye tercih eder.

*

Kendinize, ailenize, hısım akrabaya konu komşuya ihtiyaç sahiplerine harcamanız gereken parayı harcamazsanız o parayı, büyük bir ihtimalle sizden daha açgözlü ve cimri insanlara kaptırırsınız. Gerekli yerlere harca, cömert ol ki, cömertçe sana da ikram edilsin. Allah (cc) cömerttir, bütün yaratılmışa rızık ulaştırandır ve cömertleri çok sever.

*

Sabah camiden gelirken bir sesle irkiliyorum. Mahallede yukarı katların birinden bir ses, bir çığlık, bir geçimsizlik, bir huzursuzluk yankılanıyor. Elimden bir şey gelmiyor, dua ediyorum ya çocuklar da varsa diyorum, çok üzülüyorum. Rabbim oturduğumuz evlere önce huzur, uyum, sevgi, muhabbet, geçim kolaylığı, bereket versin.

*

Bir gönlün kapısını çal, bir insana dokun. Onu dinle, sev, saygı göster. Bu Ramazan evine iftara çağır sevdiklerini ve daha çok insanı. Yalnızlık ve onun sebep olduğu sorunlar artıyor. Değer, sevgi, iletişim, samimi yaklaşım yeni bir ruh üflüyor sana, bana, herkese. Çok çeşit olmasa da olur. Yüzünün gülmesi, kalbinin güzelliği, vahyin güneşi yeter.

*

Dünyada bize verilen sayılı günler her geçen gün güneşin altındaki bir buz gibi erirken eğer okuyup öğrenmeye, daha faydalı, temiz insan olmaya, ibadet ve duaya arzumuz artmıyor da dünyadaki payımıza pay eklemeye iştihamız artıyorsa kendimizle yüzleşme zamanı çoktan gelmiştir.

*

Aşırı dünya sevgisi, eşya, mal mülk tutkusu sahili olmayan denize benzer, hırsa kapı açar. Hırslı insan vermesi gerekeni de veremez, cimrileşir, yalnızlaşır. Hırs, cimrilik hastalığı ise haset, dedikodu, içsel huzursuzluğa kapı aralar. Böyle bir insanı artık hiç kimse mutlu edemez.

*

Şahıs olarak ne kadar da çoğuz dünya nüfusu olarak. Şahsiyet olarak ise pek az. Peki, bir insan şahıstan şahsiyete nasıl geçer? Kendine has özgün, duruş, davranış ve düşünüşüyle. Bunu nasıl başarabilir? İki değişmeyenle zihnini, kalbini, evini ve evreni yeniden şekillendirerek.

*

Sevgi insanı büyütür, yüceltir. Sevgisiz büyüyen çocuklar hiçbir zaman yetişkin olamazlar. Bir şeyler eksiktir hep hayatlarının bir yerlerinde. Güneş görmeyen meyve gibidir sevgisiz büyüyen çocuk, kolay kolay olgunlaşamazlar. Zamanında ebeveyninden yeterli miktarda tat alamadıkları için tatlı yaşayamazlar, tat veremezler. Sevgi ve güven ortamı bir çocuk için hayatidir.

*

Çocukluğumuzdaki masum görünen dizilerin şu an geldiği nokta tam bir rezillik ve işin kötüsü toplum olarak kanıksadık yanlışları Türk-Müslüman aile yapısını dinamitleyen güven, sadakat, şükür, sabır ve sorumluluk duygularını aşındıran diziler ahlaksızlık, kaos, şiddet yayıyor. Ramazan ayında bile ekranlarda boy göstermeye devam eden diziler iyi bir gelecek vadetmiyor, nesli içten içe ifsat ediyor.

*

Sanal kumar ocaklar söndürüyor. Belirli mekânlarda oynanan kumar şimdi ekranların bir tık ötesinde. Duyarlılık, toplumsal destek, adam aldırma geç git, dememek bir canı bir aileyi bir geleceği kurtarıyor. Başını çevir şöyle bir bak; konuş, el uzat ey insan! Bir insan bir dünya demek.

*

Komşu komşuya çocuğunu emanet edemiyor, çünkü hakkıyla güvenmiyor. Aile terapisti şöyle diyor: Eskiden çiftler beraber gelirlerdi, şimdi çocuklarını da getiriyorlar. Yani çocukları güvenip kimseye bırakamıyor. Ekmek ve su sekiz milyar için neyse sevgi, yardımlaşma ve güven de o.

*

Elinizdeki akıllı telefonlarında zaman öldürmeye, sosyal paylaşım sitelerine ve başköşeye oturttuğunuz TV’ye bari bu mübarek Ramazan ayında ara verin. Çocuğunuza zaman ayırın, gözünün içine bakın, elinize Kuran, tesbih alın vb. Yoksa o ekranların içinde çocuğunuz ve geleceğiniz kaybolacak.

*

Filistinlilerin kaldığı şiddetli rüzgâra dayanamayan çadır gözüme çarptı. Üç beş tabak, un, tüp, ıslanan yatak, cennet kokan çocuklar. Bu manzarayı görünce Hz. Mevlânâ’nın sözü aklıma geldi: “İmtihan içinde imtihan vardır. Derlen toplan da ufak bir imtihana satma kendini.”

*

Bırak artık elindeki akıllı telefonla kaydır kaydır yaparak ucuzca geleceğini harcamayı. Eline bir iş, meslek, kitap al. Zihninde büyük hayallerin olsun, her gün peşinde koştuğun. Bu hayatta yalnız yürüyeceksin, tek yardımcın kendinsin. Kendine acilen çeki düzen ver, koş ve atıl.

*

Güçlü bir inancınız net bir amacınız olumlu bir yaklaşımınız yeterli bir bilgi düzeyiniz yoksa kendi göbeğinizi kendiniz kesemezsiniz. Korku, şüphe, karamsarlık, evham, eylemsizlik, durağanlık dışta değil, içte kendimizde. İçte güçlenemeyen dışta büyük, kalıcı atılımlar yapamaz.

*

“Bir endişenin bir yoksunluğun elde olmayan bir nimetin sana binlerce nimeti unutturmasına izin verme.” Ne güzel bir söz ne güzel bir tespit. Bazen biz insanlar elimize verilen doksan dokuz nimeti görmez, belirli bir hikmet için verilmeyen bir nimet için endişe eder, hatta haddimizi aştıkça aşarız.

*

Ramazan ayı bağımlılıklarımızdan kurtaracak iyi bir doktor. Telefon bağımlılığı, sigara bağımlılığı, alkol bağımlılığı, dışa dönük yaşama bağımlılığı, hedonizm bağımlılığı, vb. Yeter ki, bir aylık sürede oruçla tedavi olmaya niyetlenelim, dua ile Rabbimizden yardım isteyelim.

*

Hayvanlar açken tehlikeli olur. İnsanlar tokken tehlikeli oluyorlar, diyor Aliya İzzetbegoviç. Ramazan ayında yeme içmenin kesilmesi insanı uslandırıyor, terbiye ediyor. Oruç tutan bir insan taşkınlıktan, şımarıklıktan, nefse uymaktan uzak; Allah’a, iyiliğe, fıtrata yakın olur.

*

Haydi, artık uyuyan destanını uyandır, diyor şair. Yumurta içten kırılırsa ömrüne ömür katar, yoksa gübre olur. Ramazan ayı bir insanın özüne, fıtratına dönmesi içten kırılarak kısa hayatı sonsuzluğa taşıması demektir. Haydi, sen de artık uyan, uyandır. İçini temizle kendine dön.

*

İlgi, sevgi, değer, güven, merhamet, muhabbet olmazsa biz insanlar psikolojik olarak çökeriz. Hepimiz değerli olmak, adam yerine konulmak isteriz. Peki, bu mübarek ayda bile Rabbimizin kutsal kitabını elimize alıp anlamaya çalışmazsak nasıl merhametli olacağız, değer üreteceğiz.

*

Hayatta en önemli unsur özgürlük. Peki, biz gerçekten özgür müyüz? Elimizden bir türlü düşmeyen akıllı telefonlar, Ramazan ayında bile TV de bin bir türlü ahlaksızlığı içeren dizi takipleri, sosyal paylaşım sitelerinde zaman öldürmeler. Modern çağda köleyiz, hem de gönüllü köle.

*

İman mı küfür mü? Hak mı batıl mı? Huda mı heva mı? İtaat mi isyan mı? Ramazan ayı imanın, Hakkın, Huda’nın, itaatin tercih edildiği aydır. Bu ayda nefislerin Allah’a itaat ettiği, nefsin açlıkla terbiye olduktan sonra Allah (cc) hitaben “Sen benim Rabbi Rahîmimsin” dediği aydır.

ALİ ALTAYLI